درس پژوهی

هدف اولیه درس پژوهی ،بهبود  فرایندهای آموزشی و یادگیری در کلاس درس است.استیگلرو  هیبرت (۱۳۵،۱۹۹۹) : درس پژوهی را روشی برای اصلاح آموزش و تدریس می دانند، درس پژوهی اولین بار در ایران توسط سرکارآرانی (۱۳۷۸)با عنوان مطالعه درس یا پژوهش مشارکتی معلمان در کلاس درس معرفی شد.

درس پژوهی الگوی عملی باز بینی مداوم الگوهای ذهنی و باز اندیشی مشارکتی عمل کارگزاران آموزشی است.این الگو مبتنی بر پژوهش مشارکتی در کلاس درس استو الگویی موثر برای بهبود مستمر آموزش وتدریس محسوب می شود.درس پژوهی  به مثابه  روش نوین پژوهش  در عمل و هسته های کوچک تحول درآموزش ، به گسترش پژوهش و تولید دانش حرفه ای در مدرسه کمک می کند.به علاوه بر فرایند یادگیری گروهی وبهسازی مستمر تدوین برنامه،اجرا،بازبینی،باز اندیشی،یادگیری و ترویج یافته ها)مبتنی است وفرصتی برای سهیم شدن کارگزاران آموزشی در تجربه های یکدیگر فراهم می آورد(سرکار آرانی،شیباتا و ماتوبا،۲۰۰۷،لوئیس،پری و فرایدکین،۲۰۰۹،فرناندز و همکاران،۲۰۰۳)

الگویی موثربرای بهبود مستمر آموزش

درس  پژوهی الگوی  عملی بازبینی  مداوم  الگوهای ذهنی و  باز اندیشی مشارکتی عمل کارگزاران آموزشی و الگویی موثربرای بهبود مستمر آموزش در مدرسه است(سرکارآرانی،۱۳۹۴) درس پژوهی هسته ی بنیادی تحول مدارس ازموسسات آموزشی(مدرسه به مثابه ی سازمان آموزشی-نتیجه گرا)به مدارس یادگیرنده (مدرسه به مثابه ی سازمان یادگیرنده –مدرسه به مثابه ی سازمان یادگیرنده-فرایندگر)است یک نمونه درس پژوهی یک رویکرد نظام مند مطالعه ، توسعه و بهبود آموزش و  یادگیری است  به بیان  دیگر  یک  چرخه پژوهشگری درباره یادگیری دانش آموزان است که به منظور ارتقای یادگیری معلمان و بهبودآموزش وپرورش اجرا می شود که تلاش  معلمان” یادگیری  بهتر” دانش آموزان است. درس پژوهی الگوی پژوهشی معلمان در مدرسه و کلاس درس برای بهسازی  مستمر آموزش، غنی سازی یادگیری، پرورش حرفه ای معلمان و تولید دانش حرفه ای است.

 

ویژگی ها

۱ -مبنای درس پژوهی یک الگوی بهسازی مستمر و بلند مدت است.

۲-درس پژوهی بطور مداوم بر یادگیری دانش آموزان متمرکز است.

۳-درس پژوهی نوعی همکاری گروهی و مشارکتی است.

۴-درس پژوهی بر بهبود مستقیم آموزش با توجه به شرایط تاکید دارد. درس پژوهی تلاش می کندمعلمان را در

فرایند تدریس به تفکر(تامل) برنامه ریزی(طراحی درس)،اجرا ،مشاهده فعال، باز خورد،باز اندیشی،یادگیری گروهی،گفت و گو، تبادل نظر و تجربه ترغیب کند.

هدفهای درس پژوهی

هیث کوک(۲۰۱۰)معتقد است که هدف درس پژوهی بهبود فرایند طراحی درس ،بررسی و نوآوری در راهبردهای

آموزشی ،ارزیابی نتایج و بازخورد دادن به نظام و ارزیابی تفکر]یادگیری[دانش آموزان می باشد،که همگی از جمله صلاحیت های حرفه ای معلمان است.بطور خلاصه سربین و کپ (۲۰۰۶)هدف های درس پژوهی را در موارد زیر خلاصه کرده اند:

-درک بهتر چگونگی یادگیری دانش آموزان از آنچه معلم تدریس می کند.

-خلق نتایج کاربردی و قابل استفاده برای معلمان دیگر در همان موضوع درسی

-بهبود و اصلاح تدریس از طریق پژوهش مشارکتی و نظام مند.